Skip to main content

In het penitentiair psychiatrisch centrum (PPC) in Zwolle krijgen mensen, die door hun complexe psychiatrische problemen een delict hebben gepleegd, de behandeling die ze nodig hebben. “Wij maken als forensisch-therapeutisch werkers de verbinding tussen de patiënten en ons multidisciplinaire team”, legt Samantha uit. “Ons doel? Zorgen dat patiënten stabieler worden en in een betere toestand doorstromen naar bijvoorbeeld een tbs-kliniek."

Hulp die buiten niet mogelijk is

Anders dan in een gewone justitiële inrichting gaat het in het PPC om mensen die niet doelbewust, maar vanuit psychische problematiek verkeerde dingen hebben gedaan. Theo: “Je hoopt dat je voor elke patiënt waardevol kunt zijn. Samen met onder anderen de behandelcoördinator, een gz-psycholoog, een psychiater en je collega’s op de vloer probeer je uit te vinden wat maakt dat iemand in de problemen is gekomen. En hoe we de patiënt helpen om meer controle over zichzelf te krijgen. Omdat patiënten hier niet weg kunnen en de begeleiding multidisciplinair én intensief is, bieden wij hulp die de ggz hen buiten niet kan bieden.”

Ogen en oren op de vloer

“Ik begeleid patiënten op de mannenafdeling voor intensieve zorg”, zegt Samantha. “Theo werkt op de gemengde afdeling met mannen én vrouwen die in een groep kunnen functioneren. En waarvan sommigen al redelijk zelfredzaam en medicatietrouw zijn. Om welke afdeling het ook gaat, wij zijn voor patiënten het eerste aanspreekpunt vanaf het moment dat we ’s ochtends de celdeur openen tot ze terug op cel gaan.”

“We begeleiden hen tijdens de arbeids-, sport- en recreatieblokken, luisteren actief en observeren hun gedrag”, vult Theo aan. “Zo weten we precies wat er speelt. Daarbij maken we zelf de begeleidings- en signalerings-plannen. Binnen het multidisciplinaire team leveren we belangrijke input voor de individuele behandelingen.”

Spanning wegnemen

Je inbreng als forensisch-therapeutisch werker wordt zowel door het team als de patiënten gewaardeerd, weet Samantha. “Ik werk hier nu sinds 2018. Daarvoor werkte ik 10 jaar in een tbs-kliniek. Patiënten die daar vanuit het PPC binnenkwamen, wisten vaak niet wat hen te wachten stond. Met mijn voorkennis help ik hen om zich voor te bereiden. Belangrijk, want patiënten wachten na hun veroordeling gemiddeld nog zo’n anderhalf jaar bij ons in Zwolle tot er plek is in de kliniek waar ze verder behandeld worden. Een tijd vol stress en onzekerheid. Hoe meer spanning we kunnen wegnemen, hoe beter hun start in het vervolgtraject.”

Warme overdracht

Theo knikt instemmend. Halverwege de jaren ’90 maakte hij de overstap van Defensie naar het gevangeniswezen en werkte hij onder meer bij de voorloper van het PPC. Toen het huidige centrum in 2009 startte, deed hij voor zijn sph-opleiding onderzoek naar geschikte therapieën. “Patiënten helpen om zich voor te bereiden helpt écht. En ook een warme overdracht naar de volgende instelling is heel belangrijk. Zo zorgen we dat begeleiders en zorgverleners op de nieuwe plek het gedrag van patiënten meteen kunnen lezen. En weten wat ze wel of juist niet moeten doen om iemand te stabiliseren.”

“Als je het verschil kunt maken, geeft dat veel energie.”

Een effectief plan

Theo en Samantha hebben in de jaren dat ze hier werken al veel meegemaakt. “Als je het verschil kunt maken, geeft dat veel energie”, zegt Samantha. “Ik denk meteen aan de patiënt die door stress en overmatig drugsgebruik catatonisch binnenkwam. Hij kon nauwelijks bewegen, at bijna niet en maakte geen contact. Samen met de psychiater maakten we een   herstelplan. Binnen 4 maanden maakte hij grote stappen. Hij accepteerde zelfs dat hij ziek was en deed een cursus om met zijn psychische klachten om te gaan!”

Alles goed geregeld

“Maar het gaat natuurlijk niet altijd goed”, weet Theo. “Je krijgt ook wel eens te maken met automutilatie of suïcidepogingen. Daarom is het belangrijk dat je mentaal sterk bent. Maar je kunt ook rekenen op een saamhorig team dat voor je klaarstaat. Bovendien is er goede ondersteuning vanuit DJI. Zo is er een opvangteam waar je na een incident je verhaal kwijt kunt. En vind je bijvoorbeeld dat je ongevoelig wordt voor wat je ziet, dan is overstappen naar een ander team vaak mogelijk. Sowieso motiveren de leidinggevenden je hier om na een aantal jaar te rouleren. Ja, er wordt hier echt goed voor je gezorgd!”

Interessant voor jou